ÀKỌSÍLẸ̀ · ÀWỌN ORÍSUN
True Causes jẹ́ ìmúṣẹ Structured Democratic Dialogue lórí ayélujára, ọ̀nà tó hù jáde láti inú Interactive Management ti John Warfield tí Alexander Christakis àti Yiannis Laouris sì mú gbèrú. Kì í ṣe tuntun: àádọ́ta ọdún iṣẹ́ tí àwọn ọ̀mọ̀wé ti yẹ̀wò, ọgọ́rọ̀ọ̀rún ìjíròrò tí a kọ sílẹ̀. Laouris àti Christakis pè é ní lílo ọgbọ́n àjùmọ̀ní, wọ́n sì sọ pé ìwọ̀n ni ààlà rẹ̀ tó le jùlọ; gbígbé ààlà yẹn kúrò ni True Causes wà fún. Ìyapa díẹ̀ ló wà tí a mọ̀ọ́mọ̀ ṣe. Ọ̀kan nínú wọn: ọ̀nà náà ń so gbogbo èrò mọ́ orúkọ òǹkọ̀wé rẹ̀ láti ìbẹ̀rẹ̀ dé òpin, àwọn oníṣẹ́ rẹ̀ sì ń jiyàn pé àìlórúkọ ń dín ìjíhìn kù. Níbí, a kò dárúkọ ẹnikẹ́ni nínú ìjíròrò, nítorí pé ní ibi iṣẹ́ tàbí àwùjọ tó pín yà, orúkọ ló ń dá àwọn ènìyàn dúró láti kọ káàdì òtítọ́. A rò pé pàṣípààrọ̀ náà tọ̀nà; a kò tíì dán an wò. Ẹ wo ìwádìí náà. Ìmọ̀ nípa bí ó ṣe ń ṣiṣẹ́ ní àyíká rẹ̀, àwọn òfin tí a dán wò lòdì sí ìdìbò ẹgbẹ́-ọ̀tọ̀, àti ìmúṣẹ rẹ̀ ni ohun tí àwa fi kún un.
Àwọn ìwé tó gbòòrò jù: Structured Democratic Dialogue · Interpretive Structural Modelling · Interactive Management. Àwọn àfarawé tiwa àti èsì wọn wà pẹ̀lú sọ́fítíwía náà, a sì ṣàpèjúwe wọn nínú àwọn àkọsílẹ̀ tó wà pẹ̀lú rẹ̀.
Ohun mìíràn tó wà. Polis ń rí ibi tí ọ̀pọ̀ ènìyàn ti fohùnṣọ̀kan tẹ́lẹ̀, ó sì ń fi àwọn àkójọpọ̀ hàn yín. Remesh àti àwọn irinṣẹ́ bíi rẹ̀ ń gbé wíwá ìfohùnṣọ̀kan yẹn dé ẹgbẹẹgbẹ̀rún ènìyàn. Habermas Machine ń kọ gbólóhùn tí ọ̀pọ̀ nínú ẹgbẹ́ kan lè fọwọ́ sí. Àwọn mẹ́tẹ̀ẹ̀ta dára fún ìbéèrè kan: kí ni a fohùnṣọ̀kan lé? Èyí ń béèrè òmíràn — kí ló ń fa èwo? — ó ń yanjú rẹ̀ ní méjì- méjì, ó sì ń pa àwọn àìfohùnṣọ̀kan tí kò lè yanjú mọ́ dípò kí ó bò wọ́n mọ́lẹ̀. Irinṣẹ́ tó súnmọ́ ọn jùlọ ni ti ọ̀nà náà fúnra rẹ̀: IdeaPrism, láti ọ̀dọ̀ ẹgbẹ́ Laouris, ń ṣe kíkó jọ àti yíya máàpù láìjẹ́ ní àkókò kan náà, ó sì ń dá àwọn àìfohùnṣọ̀kan padà fún àlàyé ìdí.
Kì í ṣe ọgbọ́n ọ̀pọ̀ ènìyàn. Màlúù Galton àti gbogbo ọjà àsọtẹ́lẹ̀ láti ìgbà náà ń ṣiṣẹ́ nípa ṣíṣe ìpíndọ́gba àmọ̀tẹ́lẹ̀ tó dá dúró: àwọn àṣìṣe ń pa ara wọn rẹ́ nítorí pé kò sí ẹni tó sọ̀rọ̀. Ìyẹn ni irinṣẹ́ tó tọ́ fún nọ́ńbà — ìwúwo, ọjọ́, iye owó. Kò ní ìdáhùn fún ṣé A ń fa B, níbi tí ìpíndọ́gba àmọ̀tẹ́lẹ̀ ọgọ́rùn-ún tí kò ní ìmọ̀ ń di àmọ̀tẹ́lẹ̀ tí kò ní ìmọ̀. Èyí ń ṣiṣẹ́ ní ọ̀nà òdìkejì: a ń mú kí àwọn ènìyàn kọ́kọ́ sọ̀rọ̀, kí ohun tí wọ́n ń ṣèdájọ́ lè ní ìmọ̀ lẹ́yìn; a kì í sì í ṣe ìpíndọ́gba ìdájọ́ wọn, bí kò ṣe pé a ń kà wọ́n ní ìfiwéra pẹ̀lú ìwọ̀n tí wọ́n gbọ́dọ̀ jọ dé. Òmìnira ni ohun tí ọ̀pọ̀ ènìyàn nílò; ìtumọ̀ àpapọ̀ ni ohun tí ẹgbẹ́ nílò.
Ní ọ̀rọ̀ àwọn ẹ̀ka ìmọ̀ mìíràn. Fún onímọ̀ kọ̀ǹpútà, èyí jẹ́ ìṣirò tí ènìyàn ń ṣe: àwọn ènìyàn ń dáhùn káàdì-méjì kọ̀ọ̀kan, algorithm kan, interpretive structural modelling, sì ń kó máàpù jọ. Fún onímọ̀ ọrọ̀ ajé, ó ń ṣiṣẹ́ lórí ìmọ̀ tó tàn ká, ní ìtumọ̀ Hayek: ohun tí ìṣòro kan nílò ti tàn ká láàrin ọ̀pọ̀ ènìyàn, kò sì sí ẹnì kan tó ní gbogbo rẹ̀. Lórí ìbéèrè aráàlú, ọgbọ́n aráàlú ni. Ó sì jẹ́ yíyanjú ìṣòro àjùmọ̀ṣe, kì í ṣe ṣíṣe ìpinnu àjùmọ̀ṣe: ó ń fún ìpinnu ní ìmọ̀, ó sì ń fi ìpinnu sílẹ̀ fún àwọn tí wọn yóò dáhùn fún un.
Ẹ ṣe Structured Democratic Dialogue lórí ayélujára, lórí ìbéèrè tiyín.